جمعی از دانشجویان دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران به سرپرستی آقای دکتر رضایی در روز چهارشنبه 4 خرداد 1401 وارد دانشگاه سیستان و بلوچستان شدند. در ابتدا این دانشجویان بازدیدی از دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی دانشگاه و سپس در تالار وحدت دانشکده حضور یافتند.
در ابتدای این نشست آقای دکتر حسین یغفوری ریاست محترم دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی ضمن خیر مقدم به حضار و عرض تبریک یوم ا... سوم خرداد، به نقش آفرینی نیروهای تأثیر گذار در آزادی خرمشهر و به ویژه ارتش جمهوری اسلامی ایران و نقش شهید سپهبد صیاد شیرازی در این عملیات اشاره نمود سپس گزارشی از وضعیت دانشگاه سیستان و بلوچستان را به استحضار حضار رساندند. سپس آقای دکتر رضایی سرپرست دانشجویان اعزامی به ایراد سخن پرداختند در بخشی از سخنان ایشان به جایگاه دانشگاه و نقش آن در تحقق شعار سال 1401 تولید ، دانش بنیان و اشتغال آفرینی پرداختند و همچنین در رابطه با ارتباط دانشگاه ها با جامعه و همچنین صنعت بویژه ارتباط با مراکز نظامی پرداختند.
در ادامه دو نفر از اعضای هیأت علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان جناب آقای دکتر محمود خسروی و جناب آقای دکتر صمد فتوحی در خصوص موضوعات زیر به ایراد سخن پرداختند.
آقای دکتر محمود خسروی، از اقلیم و مشکلات تاب آوری جمعیت در استان سیستان و بلوچستان به ایراد سخن پرداختند. ایشان اظهار داشتند که سیستان و بلوچستان در منطقه ای خشک از نظر اقلیمی در محدوده خشک و فرا خشک قرار گرفته است و با تنش های محیطی و چالش های محیطی و کمبود آب در جوامع روستایی و شهری مواجه است. این استان با توجه به وقوع مخاطرات محیطی از جمله طوفانهای گرد و غباری ، سیلاب و خشکسالی متعدد بویژه در دو دهه اخیر دچار چالش ها و مشکلات عدیده ای شده است که موجب آسیب پذیری جمعیت ، مهاجرت های گسترده و رواج فعالیت های غیر تولیدی گردیده است. تاب آوری جمعیت بخصوص در مناطق مرزی و جلوگیری از مهاجرت های اقلیمی از مسائلی است که در ماندگاری جمعیت و امنیت مناطق مرزی استان نقش مهمی دارد. متاسفانه سیاست های نادرست و عدم وجود یک دیدگاه استراتژیک در زمینه مسائل آمایش و زیست محیطی موجب گردیده اثرات این تنش ها در جامعه بیشتر احساس گردد. با توجه به کمبود شدید منابع آب و وابسته بودن بخش های شمالی به آبهای ورودی از کشور افغانستان و تنش آبی در بقیه نواحی استان، بایستی در توانمند سازی جوامع روستایی و شهری بر اساس این کمبود ها و چالش ها اقدامات لازم صورت گیرد. مصرف آب در بخش کشاورزی بسیار بالا است لذا استفاده از مرز به عنوان یک فرصت و اشتغال بازرگانی قانونی جهت ساکنین مناطق مرزی جهت افزایش تاب آوری در برابر تغییرات اقلیمی و محیطی توصیه می گردد. عدالت اقلیمی حکم می کند که در این مناطق سرمایه گذاری های حمایتی و توانمندسازی جوامع با جدیت پیگیری شود.
و سپس آقای دکتر صمد فتوحی سخنرانی خود را با عنوان چالشهای امنیتی مرزهای استان سیستان و بلوچستان آغاز و به ویژگیها و خصوصیات دو کشور همسایه (افغانستان و پاکستان) و بی ثباتی در افغانستان و ناپایداری نسبی در رابطه بین پاکستان با جمهوری اسلامی ایران و نقش انزوای جغرافیای استان در چالشهای امنیتی استان پرداختند.
مرزها حریم کشورها را مشخص می کنند و معرف کشور-ملت هستند. مرزهای ایران در طول دورانهای مختلف همواره دستخوش تغییراتی بوده است و مرزهای فعلی مرزهای تحمیلی هستند که با دخالت قدرتهای استعماری بوجود آمده اند. نوع مرز با توجه به چگونگی بوجود آمدن آن و با توجه به سوابق تاریخی، فرهنگی، مذهبی، اقتصادی و سیاسی می تواند دارای چالش بوده و یا از ثبات برخوردار باشد. امنیت هر کشوری به امنیت مرز آن بستگی دارد و بسیاری از معضلات و مشکلات داخلی کشورها انعکاسی از وضعیت مرزهای آن کشور است. استان سیستان و بلوچستان با مساحت 188222 کیلومتر مربع و 4/11 درصد از مساحت کشور یکی از استانهای مهم ایران است. طول مرز ایران با افغانستان و پاکستان 1132 کیلومتر و مرز آبی آن با دریای عمان 365 کیلومتر است. عوامل اصلی چالش در مرزهای سیستان و بلوچستان انزوای جغرافیایی ، توسعه نیافتگی ، تنش های قومی ، معضل قاچاق ، حضور اتباع بیگانه، مرزهای تحمیلی و استعماری و ناپایداری منابع آب است.
در انتهای جلسه به پرسشهای مطرح شده از طرف حضار پاسخ داده شد.